Τα φυτεμένα δώματα, γνωστά και ως πράσινα δώματα, αποτελούν μια σύγχρονη πρακτική αναβάθμισης των κτιρίων. Εξ ορισμού, φυτεμένες επιφάνειες είναι οι διαστρωμένες δομημένες επιφάνειες, με φυσικό ή εμπλουτισμένο χώμα και βλάστηση. Πιο συγκεκριμένα, φυτεμένο δώμα είναι η πράσινη επιφάνεια που δημιουργείται στην επιφάνεια ενός δώματος, κατάλληλα μονωμένου, το οποίο σε συνδυασμό με το ολοκληρωμένο σύστημα υποδομής εξασφαλίζει την υγιή ανάπτυξη των φυτών.

Η υιοθέτηση της εν λόγω πρακτικής φυτεύσεων σε ένα δώμα, αυξάνει την ύπαρξη υπαίθριων χώρων πρασίνου, με σημαντικά περιβαλλοντικά, ενεργειακά, οικονομικά, αλλά και αισθητικά και κοινωνικά οφέλη.

Ανάμεσα στην πληθώρα πλεονεκτημάτων από την εγκατάσταση ενός φυτεμένου δώματος συγκαταλέγονται η προστασία του δώματος από τα θερμικά φορτία και η τοπική μείωση της θερμοκρασίας (λόγω συγκράτησης της ηλιακής ακτινοβολίας), η μείωση της σκόνης και του νέφους στην ατμόσφαιρα (η βλάστηση λειτουργεί σαν φίλτρο των αιωρούμενων σωματιδίων, τα οποία στη συνέχεια μεταφέρονται με τη βροχή στο υπόστρωμα και συγκρατούνται εκεί), η μείωση της ηχορύπανσης εντός του κτιρίου (μειώνει την ένταση του ήχου και αυξάνει την ηχομόνωση του κτιρίου), η αύξηση του φυσικού δροσισμού και η δημιουργία ευχάριστου μικροκλίματος (λόγω εξάτμισης της υγρασίας από το νερό που συγκρατείται στο δώμα), η δημιουργία αυτόνομου οικοσυστήματος (ενθαρρύνεται η παρουσία πανίδας, όπως έντομα και πουλιά) και η διαχείριση των όμβριων υδάτων (λόγω μείωσης της απορροής νερού, με αποτέλεσμα την συνεπακόλουθη αποφόρτιση των δικτύων).

Επιπλέον των ανωτέρω, με την εγκατάσταση ενός φυτεμένου δώματος είναι δυνατή και η εξοικονόμηση ενέργειας για θέρμανση και ψύξη (μέσω της ενίσχυσης της θερμομόνωσης και της μείωσης των ενεργειακών απωλειών και των θερμοκρασιακών ανταλλαγών με το εξωτερικό περιβάλλον), η επέκταση της αναμενόμενης διάρκειας ζωής του κτιρίου (προστατεύει τα μονωτικά υλικά από φθορές και μειώνει τον κίνδυνο πλημμύρας), καθώς και η αύξηση της εμπορικής αξίας ακινήτου (αποτελεί πλέον χώρο αναψυχής και ανάπαυλας από την ανεξέλεγκτη αστική δόμηση χωρίς χώρους πρασίνου).

Παρά των ανωτέρω πλεονεκτημάτων, υφίστανται και ανασταλτικοί παράγοντες στη φύτευση ενός δώματος, όμως στις μέρες μας, με το σωστό και ολοκληρωμένο σχεδιασμό, καθώς και με την πληθώρα ύπαρξης νέων τεχνολογιών και εξελιγμένων υλικών, δύναται να εκμηδενιστούν. Κατά τη μελέτη σχεδιασμού, κρίνεται σημαντικό να προβλεφθούν με προσοχή το είδος της βλάστησης, το είδος και το ύψος του υποστρώματος ανάπτυξης των φυτών, το σύστημα πολυεπίπεδης διαστρωμάτωσης των εξειδικευμένων υλικών και το αρδευτικό σύστημα. Επίσης, η κατασκευή πρέπει να μην προσβάλλει την αισθητική του κτιρίου και να εναρμονίζεται με τις υπόλοιπες κατασκευές που προβλέπονται στο δώμα.

Σε κάθε περίπτωση, απαραίτητη και σημαντική προϋπόθεση για τη φύτευση του δώματος είναι η κατάλληλη στεγανοποίηση της οροφής του κτιρίου, με κατάλληλη προετοιμασία της επιφάνειας πριν την φύτευση, επαρκείς ρύσεις και σωστή εφαρμογή των ασφαλτικών μεμβρανών. Επιπλέον, η επιλογή του υποστρώματος πρέπει να γίνει με την απαιτούμενη προσοχή ώστε να έχει μικρό φορτίο, να εξασφαλίζει επαρκή αερισμό, να μην συμπιέζει, να έχει μεγάλη ικανότητα συγκράτησης υγρασίας και να αποτελεί σταθερή βάση για τα φυτά έναντι ισχυρών ανέμων. Επισημαίνεται ότι σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία, η βλάστηση που θα αναπτυχθεί δεν μπορεί να υπερβαίνει τα 3 μέτρα.

Για τα νέα κτίρια, η κατασκευή της φυτεμένης επιφάνειας συσχετίζεται με τις επιμέρους μελέτες του κτιρίου και ακολουθείται η καθορισμένη διαδικασία πληρότητας και ελέγχου της έκδοσης άδειας δόμησης, με την πρόσθετη υποβολή Τεχνικής Έκθεσης κατασκευής της φυτεμένης επιφάνειας.

Τέλος, σε υφιστάμενο κτίριο, διευκρινίζεται ότι σε μια προσπάθεια ενθάρρυνσης της εγκατάστασης η διαδικασία είναι σχετικά απλή. Σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία, δεν απαιτείται η έκδοση οικοδομικής άδειας, αλλά η έγκριση εργασιών δόμησης μικρής κλίμακας. Σημειώνεται βέβαια, ότι κατά περίπτωση δύναται να απαιτηθούν εγκρίσεις από φορείς διαχείρισης ή από το Αρχιτεκτονικό συμβούλιο κλπ, ανάλογα με το είδος του κτιρίου και την περιοχή χωροθέτησής του.

Τα στελέχη της «Delta Engineering – Σύμβουλοι Μηχανικοί», μέλους του Ομίλου «ΣΑΜΑΡΑΣ & ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ», στο πλαίσιο της διαρκούς κατάρτισης και επιμόρφωσής τους, είναι στη διάθεσή σας για οποιαδήποτε πληροφορία και διευκρίνιση για τα παραπάνω θέματα, εφαρμόζοντας και αξιοποιώντας όλες τις ισχύουσες νομοθετικές διατάξεις με στόχο την υποστήριξη κάθε επιχείρησης σε πολεοδομικά ζητήματα.

Στις 7 Μαΐου 2018 δημοσιεύτηκε ο νέος Κανονισμός Πυροπροστασίας Κτιρίων – ΠΔ.41/2018, με ημερομηνία ισχύος στις 7 Αυγούστου 2018, σύμφωνα με τον οποίο αλλάζει το κανονιστικό πλαίσιο που ίσχυε από το Π.Δ. 71 του 1988.

Μετά την δημοσίευση και των διευκρινιστικών εγκυκλίων για τον νέο Κανονισμό Πυροπροστασίας, αναμένονται τόσο αλλαγές για τις χρήσεις των κτιρίων που χρήζουν μελέτες Πυροπροστασίας όσο και στα κανονιστικά πεδία για τη σύνταξη των μελετών αυτών, με αποτέλεσμα να αλλάζουν οι υποχρεώσεις πολλών επιχειρήσεων κατά την αδειοδότηση τους από την Πυροσβεστική Υπηρεσία.

Πολλές επιχειρήσεις, σύμφωνα με το νέο Κανονισμό, για να αδειοδοτηθούν, θα πρέπει να εναρμονιστούν με το νέο κανονιστικό πλαίσιο των παθητικών και ενεργητικών μέσων και συστημάτων Πυροπροστασίας, με τα ανάλογα έξοδα εξοπλισμού και αδειών.

Μερικά από τα βασικά σημεία που έχει υποχρεωτική εφαρμογή νέος Κανονισμός είναι :

α) Στα κτίρια ή τμήματα κτιρίων, που ανεγείρονται μετά την έναρξη ισχύος του Π.Δ. και των οποίων οι χρήσεις τους απαιτούν μελέτη Πυροπροστασίας.

β) Στην περίπτωση ανέγερσης ανεξάρτητων λειτουργικά προσθηκών σε υφιστάμενα κτίρια.

γ) Στις περιπτώσεις κτιρίων ή τμημάτων αυτών τα οποία ενέπιπταν στα πεδία εφαρμογής του Π.Δ. 71/1988, για τα οποία είχε συνταχθεί μελέτη πυροπροστασίας σύμφωνα με τις διατάξεις αυτού και στα οποία πραγματοποιείται μετά την ισχύ του παρόντος Κανονισμού αλλαγή της χρήσης τους, συνολικά ή μερικά, ή/και προσθήκη δόμησης λειτουργικά εξαρτημένη.

δ) Στις περιπτώσεις κτιρίων ανεγερθέντων πριν την ισχύ του Π.Δ. 71/1988 στα οποία συντελείται, μετά την ισχύ του παρόντος Κανονισμού Πυροπροστασίας Κτιρίων, αλλαγή της χρήσης τους συνολικά.

ε) Στις περιπτώσεις λειτουργικά εξαρτημένων προσθηκών με κύρια χρήση, σε κτίρια ανεγερθέντα πριν την ισχύ του κεφ. Α΄ του π.δ. 71/1988, εφ’ όσον υπερβαίνουν το 50% της συνολικής επιφάνειας χώρων κύριας χρήσης του υπάρχοντος κτιρίου και συγχρόνως έχουν επιφάνεια άνω των 300 τ.μ.

Ο νέος Κανονισμός Πυροπροστασίας Κτιρίων, με τις αλλαγές που θα επιφέρει έχει σαν στόχο  την μεγιστοποίηση της ασφάλειας του κοινού σε περίπτωση εκδήλωσης φωτιάς, με κατάλληλο σχεδιασμό του κτιρίου, με την εγκατάσταση ενεργητικών μέσων και συστημάτων, καθώς και με την κατάλληλη επιλογή υλικών και εξοπλισμού.

Τα στελέχη της «Delta Engineering – Σύμβουλοι Μηχανικοί», μέλους του Ομίλου «ΣΑΜΑΡΑΣ & ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ», στο πλαίσιο της διαρκούς κατάρτισης και επιμόρφωσής τους, είναι στη διάθεσή σας για οποιαδήποτε πληροφορία και διευκρίνιση για τα παραπάνω θέματα, εφαρμόζοντας και αξιοποιώντας όλες τις ισχύουσες νομοθετικές διατάξεις με στόχο την υποστήριξη κάθε επιχείρησης σε πολεοδομικά ζητήματα.